ارتباط با من

[e-mail]

اطلاعات دانشجویی

نام استاد: سرکارخانم نیلوفر میرسپاسی

نام دانشگاه: دانشگاه ازاد اسلامی واحد اسلامهشر

نام درس: سیستم اطلاعات حسابداری

نام دانشجو: علیرضا صمدی ممان

روز کلاس: دو شنبه

ساعات کلاس: 08:00 ألی 10:20

TPS

سیستم پردازش تراکنش TPS یا Transaction Processing System سیستمی برای گردآوری و تحلیل داده‌ها و ارائه اطلاعات پیرامون فعالیت‌ها و عملیات سازمان می‌باشد. این سیستم در حوزه مدیریت فناوری اطلاعات مطرح است. در اوائل دهه ۵۰ و با ورود رایانه به سازمان ها و به کار گیری آن د رانجام فعالیت های پردازشی کسب و کار شکل گرفتند.امروزه نیز در عصر اقتصاد الکترونیک و لزوم هماهنگی سازمان ها با تغییرات محیطی و انجام سزیع پردازش ها این سیستم ها از اهمیت بالایی برخوردار هستند.

ایـن سیستم ها، جایگزین روش دستی می شوند و امور ساخت یافته ای مانند: نگهداری سوابق، کنترل انبار، محاسبه حقوق و دستمزد و غیره را انجام می دهند. تاکید این سیستم بر پردازش حجم عظیمی از داده ها است و از ایـــن طریق کاهش هزینه های عملیات را در سازمان به همراه دارند. سیستم پردازش تراکنشی یک سیستمی است که جمع آوری وپردازش تعاملات و وقایعی که در اثر انجام عملیات و فعالیتهای یک سازمان رخ می دهند را برعهده دارد.

امور عملیاتی سازمان کــــه غالبا ماهیتی تکراری و مستمر دارند و به دلیل حـــجم بالا،نیروی انسانی زیادی را نیز به خود اختصاص می دهند را می توان از طریق بــه کـــارگیری سیستمهای پردازشی تعاملی مکانیزه کــرد و از تعداد نیروی انسانی مورد نیاز کاست. چنین سیستم هایی در یک زمینه خاص طراحی و ضمن انجام پردازش داده ها، اطلاعات مورد نیاز سطح عمکلیات را تامین می نماید . امروزه TPS ها در زمینه های مختلف سازمان طراحی و به کار گرفته می شوند و می توانند پایه اطلاعاتی سایر سیستم های سطوح بالاتر باشند.

تعریف سیستم پردازش تراکنش TPS

سیستم پردازش تراکنشی (TPS) سومین لایه از مدل عمومی سیستم اطلاعات مدیریت MIS به شمار می آید که عهده دار پردازش های روتین سازمان است و بر داده های مربوط به امور سازمان تأکید می نماید. این سیستم ها از طریق فراهم سازی داده های خام، MIS را حمایت می کنند. به عبارت دیگر، TPS بخش اصلی کار MIS را تشکیل می دهد. TPS، داده های موراد نیاز سیستم اطلاعاتی را ثبت، ذخیره و همچنین اکثر گزارشات و اسناد مورد نیاز کاربران عملیاتی را تولید می کند. یکی از جنبه های TPS که سیستم را از سایر سیستم ها متمایز می نماید، جنبه عمومی آن است. بدین معنی که این سیستم معمولاً در تمام سازمان ها و مؤسسات قابل اجرا بوده و به کار گرفته می شود.

سیستمی که ساختار منابع موجود و توانمندی های آتی را پی گیری می نماید، به TPS اشاره دارد.

سیستمی که انجام پردازش های اولیه و روزمره داده ها به عهده آن است و براساس داده های پردازش شده، انواع محصولات اطلاعاتی مانند: فرم ها، لیست های در گردش داخلی سیستم، گزارش ها و لیست های چاپی و تصویری را تهیه می کند و به عنوان مبنایی برای تهیه گزارش های بعدی برای مدیریت سازمان مورد استفاده قرار می گیرد، به TPS اشاره دارد.

در عین درست بودن تعاریف فوق می توان تعریف زیر را مطرح نمود.

سیستمی است که جمع آوری و پردازش تعاملات و وقایعی که در اثر انجام عملیات و فعالیت های یک سازمان رخ می دهند را برعهده دارد.

انواع سیستم پردازش تراکنش

دو نوع سیستم پردازشی تعاملات (TPS ) وجود دارد:

۱- سیستم‌های پردازشی بهنگام: در این نوع سیستمها،ارتبــاط مستقیمی بین کاربر و برنامه های کاربردی وجود دارد. کاربر، داده های مربوط به یک عـــمل یا معامله را وارد سیستم می کند و برنامه در مورد آن معامله به کاربرپاسخ می دهد. در این نوع پردازش، بین ورود داده ها، پردازش، به هنگام نمودن داده های ذخیره شـده و ارائه گزارش بر اساس آن، فاصله زمانی وجود ندارد.

۲- سیستمهای پردازش دسته ای: در ایـن سیستمها، داده هـای وارده به یـک سیستم، در یک عملیات با فایل تشکیل گروه مـــی دهند و یکجا پردازش مــی شوند. بــعنـــوان مثــال،در یک سیستم پردازش انبار، تمـام کالاهای وارده و صادره دریک چارچـــوب زمــــانی مشخص، فرضا در یک روز معین،در یک گروه قرار گرفته، سپـــس بــر حسب شماره کـــالا مرتب شده و یکجا پردازش می شوند.

در یک دسته‌بندی دیگر انواع سیستم پردازش تراکنش TPS عبارتند از:

TPS عمومی : در این حالت حجم اطلاعات بالاست لیکن محاسبات ساده هستند در این سیستم ها ظرافت انتخاب سیستم مدیریت پایگاه داده فعال است همچین روشی برای برنامه ریزی و برنامه نویسی ساده است.از TPS های عمومی می توان به TPS عمومی حساب های دریافتنی ،TPS حساب های پرداختنی ،TPS عمومی حسابداری عمومی و…. اشاره کرد.

TPS فنی : در این حالت پیچیدگی پردازش اطلاعات مطرح است و حجم اطلاعات متوسط و زیاد است . اگر سیتم را ساده حساب کنیم حجم اطلاعات متوسط است و اگر پیچیده تلقی نماییم ،حجم اطلاعات زیاد خواهد بود.از TPS های فنی می توان به TPS فنی سفارشات مشتریان ، TPS فنی برنامه ریزی مواد ،TPS فنی موجودی کالا و … اشاره کرد.

ESS

 ویژگیهایی که یک سیستم پشتیبانی مدیریت اجرایی باید داشته باشد

نمایش به صورت نمودار و تصویر به منظور آسان بودن

رابط جهت استفاده آسان

ارائه اطلاعات کلی و جامع

ارائه جزئیات در صور ت لزوم

هماهنگی منابع مختلف داده ها

به موقع بودن اطلاعات

اثر بخشی در شرایط عدم اطمینان

داشتن نگاه به آینده

استفاده کنندگان از Ess   

 اگر چه Ess تنها برای استفاده مدیران اجرایی ارشد  و ceo    ها طراحی شده است با این حال در خیلی از سازمانها صدها استفاده کننده از  Ess وجود دارد . ولی هدف اصلی سیستم های پشتیبانی مدیران ارشد اجرایی تامین اهداف مدیر ارشد اجرایی است

Horn Nord & Deryl nord, 1995) )

 میزان استفاده مدیران مختلف از :ess منبعHorn Nord & Deryl nord, 1995) )

 تفاوتESS  با EIS

واژه  ess  و  eis اغلب به جای همدیگر به کار میروند اما اغلب  ess اشاره به یک مجموعه گسترده تر از قابلیتها نسبت به   eis می باشد. ( 1994،  Cheng & Negi)

 تفاوت   ESS با DSS

DSSها عمو ما تمر كز بر مدلها دارند . درحاليكه   ESS ها نوعا شامل مدل نمي باشند و تمركز آنها بر تعيين مساله و گر دآوري داده است و بنابراين مدلهاي رياضي در حمايت از اين مرحله از فرايند تصميم گيري مفيد نخواهد بود. در بيشتر اوقات اطلاعات توليد شده بوسيله   EIS به عنوان ورودي براي  DSS  مورد استفاده قرار مي گيرد. ( 1994،  Cheng & Negi)

 قابلیتهای ess

1. ارائه دیدگاه جامع از سازمان: یکی از نقشهای کلیدی مدیران ارشد داشتن دیدگاه جامع از سازمان است.
2. پشتیبانی از برنامه ریزی استراتژیک : منظور از برنامه ریزی استراتژیک تعیین اهداف بلند مدت سازمان است که از طریق تجزیه و تحلیل نقاط قوت و ضعف سازمان , پیش بینی روندها در آینده , برنامه ریزی خطوط جدید تولید, تهیه تجهیزات جدید و اتخاذ تصمیمات خاص در شرایط حاد اقتصادی میسر می شود.
3. پشتیبانی از سازمان دهی و تامین نیروی انسانی در بلند مدت. مدیران ارشد باید به ساختار سازمانی نیز توجه داشته باشند.
4. پشتیبانی از کنترل استراتژیک : بخش دیگری از تصمیمات مدیران ارشد به کنترل استراتژیک معطوف می شود که نظارت و مدیریت عملیات کلی سازمان است. یک سیستم  essکارآمد می تواند به مدیران ارشد کمک کند تا ضمن کنترل بر ابعاد مختلف سازمان از منابع مو جود به بهترین نحو استفاده کنند.
5. حمایت از مدیریت در شرایط بحرانی : حتی با برنامه ریزی دقیق استراتژیک هم ممکن است بحران بروز نماید . حوادث غیر مترقبه مانند سیل و بروز اختلال در سیستم ها می تواند بخش های عمده سازمان را با بحران مواجه سازد . مدیریت این بحرانها نیز از وضایف مدیریت ارشد می باشد . در بسیاری از موارد طرحهای اضطراری استراتژیک را می توان با کمک ess جایگزین نمود تا سازمان بتواند بر بحران ها فائق آ ید.( صرافی زاد ه, علی پناهی, 1380)

هدف ess

هدف اصلی یک  ess دریافت داده ها از منابع مختلف ,هماهنگ و سازگار نمودن آنها و نمایش اطلاعات حاصل به شکل جامع است تا استفاده از آنها آسان باشد . بنابراین  ساختارess  باید به شکل زیر باشد:

 

مدل يك EIS

 شکل یک EIS  کامپیوتر محور معمولاً شامل یک کامپیوتر شخصی است در اغلب شرکت ها ای کامپیوتر شخصی به یک کامپیوتر مرکزی شبکه شده است، همان طور که در مدل EIS نمایش داده شده است. کامپیوتر شخصی مدیران ارشد خدمات خود را در محیط کار مدیران اجرایی ارائه می کند. یک شکل سخت افزاری شامل انبار ثانویه می باشد. پایگاه داده مدیران شامل داده و اطلاعات است که بوسیله کامپیوتر مرکزی شرکت از پیش پردازش گردیده است. مدیر اجرایی از میان منوهای مختلف صفحات نمایش از قبل ایجاد شده را انتخاب می کند و یا یک حداقل مقداری از پردازش را انجام می دهد. همچنین سیستم به ما اجازه  می دهد تا  از electronic mail استفاده کنیم تا به اطلاعات و داده ها محیطی دست یابیم. در تعدادی از eis ها همچنین اخبار رایج و توضیحات اطلاعات نیز پشتیبانی

  )منبع  : (Mcleod,1995

 تکنولوژی ess

 نرم افزارهای ess  برای اولین بار در اواخر دهه 1970 بوسیله تعدادی از شرکتها ساخته شد . اما توسعه تجاری نرم افزارها تا اواسط دهه 1980 صورت نگرفت. انتخاب نرم افزار یک موضوع مهم برای سازمانهایی است که به دنبال خرید و استقرار سیستم ess  می باشند. نرم افزارهای  ess مناسب برای همه کامپیوترها با قیمتی کمتراز100$برای

  “Microsoft Open eis pak”

  تا بیش از 300000$ برای یک ess با دامنه کاملی از قابلیتها و کاربران نامحدود.

در شكل زير ميزان استفاده از انواع مختلف سيستم هاي پشتيبان مديريت اجرايي آورده شده است:

 ميزان استفاده ازسيستم هاي eis مختلف Horn Nord & Deryl nord, 1995) )

 مزایای به کار بستن یک ess

 خرید یک  ess با قابلیت کامل , گرانترین گزینه می باشد با این وجود بیشترین منافع را عاید ما می کند برای مثال شرکت فورچون500     “Fortune 500”20 میلیون دلار در یک سال مستقیما بواسطه استفاده از یک سیستم   essبر سود خود افزود.  سایر نکات مثبتی که گزارش گردید شامل: بهبود خدمات ارائه شده , بهبود تمرکز بر عاملهای حیاتی موفقیت , کنترل بهتر بر فروش و تولید, کاهش موجودی کالاو دستیابی به سایر اطلاعات غیر قابل دسترس.

  

آینده ESS

 در تحقیقی که شرکت اینتر نشنال دیتا ”International data corporation   ”

که یک شرکت در زمینه تحقیقات بازاراست انجام شده نرخ افزایش استفاده از  ess رو به افزایش با نرخ سالانه 40 درصد تعیین گردیده است.

در جای دیگر از  ess به عنوان موج آینده

”Future  wave of ” نام برده شده است.

مطالعات اخير در مورد سيستم هاي پشتيباني مديران اجرايي در شركتهاي فورچون 500foutune500″ ” نشان مي دهد كه تقريبا 3/1پاسخگويان امروزه از ESSبراي پشتيباني تصميم استفاده مي كنند تا در بهره وري شخصي و يا ارتباطات به آنها كمك كند.

OAS

 سیستم های اتوماسیون اداری مختلفی در حال حاضر وجود دارد و به عملکردهای کسب و کار و ارتباطات که به صورت دستی یا در مکان های مختلف یک شرکت انجام می شود اطلاق می شود. ما قصد داریم در این مبحث با سیستمهای اتوماسیون اداری OAS بیشتر آشنا شوید. مانند ایجاد ارتباطات رسمی و برنامه ریزی استراتژیک .علاوه بر این، توابع هستند که در کار  تایپ کردن، چاپ و یا ذخیره الکترونیکی میتوان از آنها استفاده کرد و باعث صرفه جویی در زمان و هزینه می شود.

 

انواع توابع ادغام شده توسط سیستمهای اتوماسیون اداری OAS

• انتشار الکترونیکی

سیستم های انتشار الکترونیکی عبارتند از پردازش متن و نشر رومیزی. نرم افزار پردازش ورد (به عنوان مثال، مایکروسافت ورد، کورل) به کاربران اجازه می دهد که اسنادی مانند نامه ها، یادداشت ها، گزارش ها و نسخه های خطی را ایجاد، ویرایش، اصلاح، ذخیره و چاپ کنند. نرم افزار نشر دسکتاپ (به عنوان مثال، Adobe Pagemaker، Corel VENTURA، Microsoft Publisher) کاربران را قادر می سازد متن، تصاویر، عکس ها و گرافیک را برای تولید خروجی قابل چاپ با کیفیت بالا ادغام کنند. نرم افزار انتشارات دسکتاپ در یک میکرو رایانه با ماوس، اسکنر و چاپگر برای ایجاد نشریات حرفه ای استفاده می شود و  ممکن است خبرنامه، بروشور، مجله یا کتاب باشد.

 

• ارتباطات الکترونیکی

سیستمهای اتوماسیون اداری OAS ارتباطی الکترونیکی شامل ایمیل (ایمیل)، پست صوتی، فکس (فکس) و ویدئو کنفرانس دسکتاپ می باشند. ایمیل : پست الکترونیکی نرم افزاری است که به کاربران اجازه می دهد تا از طریق صفحه کلید کامپیوتر خود، فایل هایی را ایجاد کنند و درهر نقطه ای از جهان که هستند فایل هایی را دریافت یا ارسال کنند. اکثر سیستم های پست الکترونیکی به کاربر اجازه می دهد تا وظایف پیچیده تری را انجام بدهد از جمله فیلترکردن، اولویت بندی ، کپی پیامهای پیشین به کاربران دیگر؛ ایجاد و ذخیره پیش نویس پیام ها؛ ارسال "نسخه کربن"؛ و درخواست تایید خودکار . پست الکترونیکی بسیار محبوب است زیرا استفاده از آن آسان است و تحویل سریع و ارزان بودن هم از امتیازات ان به شمار می رود. نمونه هایی از نرم افزار ایمیل Eudora، Lotus Notes و Microsoft Outlook است. 

 

• ادامه ارتباطات الکترونیکی

ایمیل صوتی: پست صوتی یک دستگاه تلفن است که دارای پاسخگو پیشرفته است. ایمیل صوتی پیام های صوتی ورودی را دیجیتالی می کند و آنها را روی دیسک ذخیره می کند. هنگامی که گیرنده آماده گوش دادن است، پیام از نسخه دیجیتالی آن به صدا منتقل می شود. گیرندگان ممکن است پیام ها را برای استفاده در آینده ذخیره کنند، آنها را حذف کنند یا به افراد دیگر منتقل کنند. فکس: فکس یک سند حاوی متن و گرافیک را اسکن می کند و به عنوان سیگنال های الکترونیکی بر روی خطوط تلفن معمولی در دستگاه فکس دریافت می کند. این فکس دریافت مجدد همان تصویر بر روی کاغذ است. یک فکس همچنین می تواند یک اسناد را به یک مودم فکس (تخته مدار) داخل یک کامپیوتر از راه دور اسکن و ارسال کند. پس از فکس کردن سند ما می تواند بر روی صفحه نمایش کامپیوتر نمایش داده شود و یا توسط چاپگر کامپیوتر چاپ شود. ویدئو کنفرانس دسکتاپ : ویدئو کنفرانس دسکتاپ یکی از سریعترین شکلهای ویدئو کنفرانس است. کنفرانس دسکتاپ دسکتاپ نیاز به یک شبکه و یک رایانه رومیزی با نرم افزار کاربردی خاص (به عنوان مثال، CUSeeMe) و همچنین یک دوربین کوچک که در بالای مانیتور نصب شده است دارد. تصاویر کامپیوتری  از رایانه  گرفته شده و به رایانه های دیگر و کاربران دیگری که در کنفرانس حضور دارند در سراسر شبکه ارسال می شود. این نوع ویدئو کنفرانس، جلسات چهره به چهره افراد را شبیه سازی می کند.

 

• همکاری الکترونیکی و سیستمهای اتوماسیون اداری OAS

همکاری الکترونیکی از طریق جلسات الکترونیکی وسیستم های اتوماسیون اداری (OAS) کاری  مشترک و کنفرانس تلفنی امکان پذیر است. جلسات الکترونیکی و سیستم های کاری مشترک اجازه می دهد تیم های همکار با استفاده از شبکه های میکرو رایانه برای به اشتراک گذاری اطلاعات، برنامه ها بدون در نظر گرفتن فاصله جغرافیایی در پروژها با هم همکاری داشته باشند. در این کار نرم افزار خاصی به نام Groupware مورد نیاز است. Teleconferencing نیز به عنوان ویدئو کنفرانس شناخته می شود. این تکنولوژی به افراد در مکان های مختلف اجازه می دهد تا با یکدیگر ارتباط برقرار کنند و با هم همکاری داشته باشند.

 

• پردازش تصویر در سیستمهای اتوماسیون اداری OAS

سیستم های اتوماسیون اداری (OAS) پردازش تصویر شامل مدیریت اسناد الکترونیکی، ارائه  گرافیک و سیستم های چند رسانه ای می باشد. سیستم های تصویربرداری  متن، نقاشی ها و عکس ها را به شکل دیجیتال تبدیل می کند که می تواند در یک سیستم کامپیوتری ذخیره شود. این فرم دیجیتال را می توان با استفاده از یک مودم به یک کامپیوتر دیگر دستکاری، ذخیره، چاپ و یا ارسال کرد. سیستم های تصویربرداری ممکن است از اسکنرها، دوربین های دیجیتال، کارت های ضبط ویدئویی یا رایانه های گرافیکی پیشرفته استفاده کنند. شرکت ها از سیستم های اتوماسیون اداری (OAS) تصویربرداری برای اسناد مختلف مانند فرم های بیمه، مدارک پزشکی، پرونده های دندانپزشکی و برنامه های وام استفاده می کنند.

 

• مدیریت اداری در سیستمهای اتوماسیون اداری OAS

سیستم های مدیریت دفتر شامل لوازم الکترونیکی اداری، برنامه ریزی الکترونیکی و مدیریت وظیفه می باشد. این سیستمهای اتوماسیون اداری OAS یک ابزار الکترونیکی هستند که سازماندهی افراد، پروژه ها و داده ها را فراهم می کند. تاریخ های کسب و کار، قرار ملاقات ها، یادداشت ها و اطلاعات تماس مشتری را می توان ایجاد، ویرایش، ذخیره و بازیابی کرد. علاوه بر این، یادآوری های خودکار در در تاریخ های مهم و قرار ملاقات ها می تواند برنامه ریزی شود. تمام این اقدامات می تواند به صورت جداگانه یا برای یک گروه کل انجام شود. سیستم های کامپیوتری که این توابع دفتر را خودکار می کنند، می تواند به طور چشمگیری افزایش بهره وری و بهبود ارتباطات درون سازمان را افزایش بدهند.  

ES

سیستم خبره چیست؟

 

اگر بخواهیم سیستم‌های خبرهرا در یک جمله توصیف کنیم باید بگوییمکه این سیستم‌ها به‌طور کلی برنامه‌هایی هستند که قادرند همانند انسان مسایل خاصیرا استدلال کنند. این سیستم‌ها برای استدلال، از الگوهای منطقی خاصی استفادهمی‌کنند که مشابه همان کاری است که انسان در زمان حل یک مسئله عمل می‌کند. در واقعهمان‌طور که انسان برای حل یک مسئله، تعقل یا اندیشه می‌کند، سیستم‌های خبره نیزبرای این کار به الگوها و راه و روش‌هایی متوسل می‌شوند که انسان برای ان‌ها مشخصکرده است، بنابراین چون از منطق بشری استفاده می‌کنند می‌توان گفت که تا حدودیهمانند انسان فکر می‌کنند.

اولین قدم در حل هر مسئله ای تعریف دامنه یا محدوده ان[1]است. این نکته همان طور که در مورد روش های برنامه نویسی متعارف صحت دارد، در مورد هوش مصنوعی[2] نیز درست است. اما به خاطر اسراری که از قبل در مورد هوش مصنوعی (AI) وجود داشته، هنوز هم بخی مایلند این عقیده قدیمی را باور کنند که "هر مسئله ای که تا به حال حل نشده باشد یک مسئله هوش مصنوعی است". تعریف متداول دیگری به این صورت وجود دارد "هوش مصنوعی کامپیوترها را قادر می سازد که کارهایی شبیه انچه در فیلم ها دیده می شود انجام دهند".

چنین تفکراتی در دهه 1970 میلادی اوج داشت، یعنی درست زمانی که هوش مصنوعی در مرحلۀتحقیق بود ولی امروزه مسائل واقعی بسیاری وجود دارند که توسط هوش مصنوعی و کاربردهلی تجاری ان قابل حل اند. اگر چه برای مسائل کلاسیک هوش مصنوعی از جمله ترجمه زبان های طبیعی، فهم کلام و بینایی هنوز راه حل عمومی یافت نشده است، ولی محدود کردن دامنه مسئله می تواند به راه حل مفیدی منجر شود. به عنوان مثال، ایجاد یک سیستم زبان طبیعی ساده که ورودی ان جملاتی با ساختار اسم، فعل و مفعول باشد کار مشکلی نیست. در حال حاضر، چنین سیستم هایی به عنوان یک واسط در ایجاد یک ارتباط کاربر پسند با نرم افزارهای بانک اطلاعاتی و صفحه گسنرده ها به خوبی عمل می کنند.

هوش مصنوعی شامل چندین زیر مجموعه است. زیر مجموعه سیستم های خبره یکی از موفق ترین راه حل های تقریبی برای مسائل کلاسیک هوش مصنوعی است. پروفسور فیگن بام از دانشگاه استانفورد، یکی از پیشکسوتان تکنولوژی سیستم های خبره، تعریفی در مورد سیستم های خبره دارد: " ... یک برنامه کامپیوتری هوشمند، که از دانش و روش های استنتاج[3] برای حل مسائلی استفاده می کند که به دلیل مشکل بودن، نیاز به تجربه و مهارت انسان دارند". بنابراین سیستم خبره یک سیستم کامپیوتری است که از قابلیت تصمیم گیری افراد خبره، تقلید می نماید. لغت تقلید به این معناست که سیستم خبره سعی دارد در تمام جنبه ها شبیه فرد خبره عمل کند. عمل تقلید از شبیه سازی[4] قوی تر است چون در شبیه سازی تنها در بعضی موراد شبیه چیزهای واقعی عمل می شود.

 سیستم های خبره یکی از شاخه های هوش مصنوعی است که همچون یک فرد خبره با استفاده وسیع از دانش تخصصی به حل مسائل می پردازد. فرد خبره کسی است که در یک زمینه خاص دارای تجربه و مهارت و در یک کلام خبرگی[5]است. بنابراین فرد خبره دارای دانش یا مهارت خاصی است که برای بیشتر مردم ناشناخته و یا غیر قابل دسترسی است. فرد خبره مسایلی را حل می کند که یا توسط دیگران قابل حل نیست و یا او مؤثرترین (و البته ارزان ترین) راه حل را برای ان مسئله ارائه می دهد. وقتی سیستم های خبره اولین بار در دهه 1970 توسعه یافتند، فقط دارای دانش خبرگی بودند. ولی لغت سیستم خبره امروزه اغلب به هر سیستمی اطلاق می شود که از تکنولوژی سیستم خبره استفاده می کند. این تکنولوژی می تواند شامل زبان های خاص سیستم های خبره، برنامه ها و سخت افزارهای طراحی شده برای کمک به توسعه و اجرای سیستم های خبره باشد.

دانش موجود در سیستم های خبره می تواند شامل تجربه و یا دانشی باشد که از طریق کتب، مجلات و افراد دانشمند قابل دسترسی است. اصطلاحات سیستم خبره، سیستم مبتنی بر دانش[6] یا سیستم خبره مبتنی بر دانش، به طور مترادف به کار می روند. بیشتر مردم از اصطاح سیستم خبره به دلیل کوتاه بودنش استفاده می کنند. این در حالی است که ممکن است حتی در ان سیستم خبره هیچ تجربه و مهارتی وجود نداشته و فقط شامل دانش عمومی باشد.

شکل 1-1 مفهوم بنیانی یک سیستم خبه مبتنی بر دانش را نشان می دهد. کاربر حقایق (یا وقایع) و یا سایر اطلاعات را به سیستم خبره داده و در پاسخ، تجربه، تخصص و توصیه های عالمانه و در یک کلام خبرگی دریافت می کند. از نظر ساختار داخلی، سیستم خبره از دو بخش اصلی تشکیل می شود. بخش اول پایگاه دانش[7] است. این پایگاه حاوی دانشی است که بخش دوم یعنی موتور استنتاج[8] به کمک ان نتیجه گیری می کند. این نتایج، پاسخ سیستم خبره به سؤالات کاربر می باشد.

OSS

تعریف کلی سیستم‌های پشتیبانی تصمیم‌گیری

سیستم پشتیبانی تصمیم که با نام اختصاری DSS شناخته می‌شود (Decision Support System) یک سیستم اطلاعاتی تعاملی است که حجم زیادی از داده‌ها را برای اطلاع رسانی جهت تصمیمات تجاری تجزیه و تحلیل می‌کنند.

سیستم پشتیبانی تصمیم با ارزیابی اهمیت یا عدم قطعیت نتایج و مبادلات مربوط به تصمیم‌گیری درباره تحلیل‌های درست، در سطح مدیریت کارآمد، عملیات و برنامه‌ریزی سازمانی را برای تصمیم‌گیری بهتر پشتیبانی می‌کند.

منابع مورد استفاده

سیستم پشتیبانی تصمیم از ترکیبی از داده‌های خام، اسناد، دانش شخصی و یا مدل‌های کسب و کار برای کمک به کاربران در تصمیم‌گیری بهره می‌برد.

منابع داده‌ای که توسط سیستم پشتیبانی تصمیم استفاده می‌شود، می‌تواند شامل منابع داده‌ای رابطه‌ای (Relational Data Sources)، انبارهای داده، سوابق الکترونیکی سلامت (EHR)، پیش‌بینی درآمد، پیش‌بینی‌های فروش و موارد دیگر باشد.

تاریخچه کوتاه

برای اولین بار مفهوم سیستم‌های پشتیبانی تصمیم بر اساس تحقیقاتی که در دهه ۱۹۵۰ و ۱۹۶۰ در انستیتوی فناوری کارنگی مورد توجه قرار گرفت.

این مهم در دهه ۱۹۸۰ به عنوان سیستم‌های اطلاعاتی اجرایی (EIS)، سیستم‌های پشتیبانی تصمیم‌گیری گروهی (GDSS) سیستم پشتیبانی سازمانی (ODSS) استفاده شد.

این مسئله نشان می‌دهد در طی سال‌های متمادی، با تمرکز سازمان‌ها به طور فزاینده در تصمیم‌گیری مبتنی بر داده، استفاده از علم تصمیم‌گیری (یا هوش تصمیم‌گیری) در حال افزایش است و دانشمندان تصمیم‌گیری ممکن است کلید باز کردن پتانسیل سیستم‌های علم تصمیم‌گیری باشند.

علم طراحی با گردآوری علوم داده کاربردی، علوم اجتماعی و علوم مدیریتی بر انتخاب بین گزینه‌ها برای کاهش تلاش مورد نیاز برای تصمیم‌گیری با کیفیت بالاتر متمرکز است.

 

MIS

سیستم مدیریت اطلاعات  (MIS  ) 

نکته مهم این است که تغییرات واقعی که می تواند ارزش بالقوه اطلاعات را افزایش دهد  ، توانایی سازمانها در استفاده از این منبع مهم  ، از طریق کاربرد فن آوری جدید است لذا با استفاده از تجهیزات کامپیوتری و پایگاه داده ها ، می توان به طور منظم لیست قیمت و بروشور برای مشتریان احتمالی ارسال نمود  . 

MIS  ) Management Information System  )

اطلاعات یک منبع ارزشمند برای اتخاذ تصمیمات کوتاه مدت و تاکتیکی است که در عملیات روزمره سازمان جاری می باشد  . اطلاعات علاوه بر مزایای کوتاه مدت و بلند مدت برای سازمان مزایای استراتژیک نیز برای سازمان دربردارد سازمان از نظر استراتژیک باید یک نگاه جامع نسبت به آینده بازار و برنامه ریزی خود در یک چارچوب زمانی 5 تا 7 ساله داشته باشد بدیهی است این برنامه ریزی همراه با ریسک و عدم اطمینان همراه است اما اگر مدیریت بتواند اطلاعات صحیحی از وضعیت و تحولات و روند محیط بیرونی داشته باشد  ، می تواند منجر به کاهش خطرات شود  . بدین ترتیب هر سازمانی که داده های صحیح  ، دقیق  ، بهنگام و جامع در اختیار داشته باشد و بتواند در کمترین زمان  ، به داده های مورد نیازش دستیابی داشته باشد  ، موفق تر است نقش داده ها و اطلاعات در مدیریت سازمانها  ، نقش حیاتی و اساسی است هر چه فضای اطلاعات یک سازمان دقیقتر  ، شفافتر  ، منسجم تر و سیستماتیک تر باشد  ، سازمان بهتر می تواند به اهدافش نائل آید. اطلاعات یکی از مهمترین منابعی است که در اختیار مدیران قراردارد لذا مدیران باید بتوانند آن را مانند هر منبع دیگری مدیریت نمایند  .

سیستم های اطلاعات مدیریت شامل چه سیستم هایی است ؟

عمومی ترین سیستمهای اطلاعاتی که در سازمانها مورد بهره برداری قرار می گیرند عبارتند از  سیستم پردازش عملیات ، سیستم اطلاعات مدیریت ، سیستم پشتیبانی تصمیم گیری و سیستم خبره  . سیستم پشتیبانی مدیران اجرایی نیز که هدفش حمایت از مدیران ارشد و اجرایی از طریق ترکیب سیستم ها می باشد از دیگر انواع سیستم های اطلاعاتی می باشد. 

سیستم پردازش عملیات

هدف این سیستم کاهش هزینه ها و افزایش کارایی سازمان از طریق انجام پردازشهای حجیم با سرعت بالا می باشد  .  سیستم پردازش عملیات مجموعه ای از افراد ، دستورالعملها  ، حافظه و تجهیزات است که به جمع آوری  ، پردازش و ثبت عملیات سازمانی می پردازد این سیستم مشابه سیستمهای دستی است که امور مربوط به محاسبات  ، جمع بندی و ارائه گزارش از عملیات را با سرعت و دقت بالا انجام می دهد. 

سیستم اطلاعات مدیریت

دومین نسل از سیستم های اطلاعاتی است که بطور خاصی گزارشات لازم از سیستم های پردازشی تعاملات را بطور ترکیبی تهیه و در اختیار مدیران قرار می دهد به همین دلیل به آن سیستم گزارش دهی مدیریت نیز گفته می شود. سیستم های پردازش عملیات در هر یک از زمینه های خاصِ عملیات  ، طراحی و گزارشات مربوط به آن عملیات را ارائه می نمایند ولی نیاز مدیران سطوح میانی به گزارشات ترکیبی از زمینه های عملیات مختلف  ، ضرورت طراحی چنین سیستمی را در اواخر دهه 1960 مطرح و با ابداع پایگاه داده ها و نیز سیستم مدیریت پایگاه داده ها  ، مدیران توانستند به گزارشات مورد نیاز خود دست یابند  .  سیستم اطلاعات مدیریت مجموعه ای نظام یافته از افراد  ، دستورالعملها ، پایگاه داده ها و تجهیزات است که گزارشات روزمره مورد نیاز مدیران را جهت تصمیم گیری ارائه می نماید  .

تعریف  سیستم اطلاعات مدیریت

سیستم اطلاعات مدیریت ، سیستمی است جامع و یکپارچه  ، کامپیوتری  ، کاربر  - ماشین  ، که نتیجه عملکرد آن ارائه اطلاعات جهت پشتیبانی مدیران در سازمان است  . در تعریف فوق  ، جامع و یکپارچه به این مفهوم است که  سیستم اطلاعات مدیریت باید بتواند امکان استفاده کاربران متعدد را از یک پایگاه یا بانک اطلاعاتی مشترک امکان پذیر سازد  . لذا با افزایش تعداد کاربران و حجم داده ها  ، به منظور مدیریت صحیح اطلاعات و استفاده بهینه از داده ها، سیستم اطلاعات مدیریت نیاز به یک  ( DataBase Management System) DBMS خواهد داشت  .(1) که با ایجاد پایگاههای داده چند اتصاله  ( Distribute Data Base  ) تضاد اطلاعاتی در اثر تنوع سیستمی در یک سازمان  ( Enterprise  )  ، حذف خواهد شد و این همان مفهوم جامع و یکپارچه در  سیستم اطلاعات مدیریت خواهد بود  . پس به طور خلاصه می توان علل نیاز به سیستم های اطلاعات را به شرح زیر تقسیم بندی کرد:

• بهبود عملکرد
• بهبود جریان اطلاعات
• بهبود وضعیت اقتصادی
• بهبود نظارت و کنترل
• بهبود و ارتقای بهره وری
• بهبود ارائه خدمات

تاریخچه سیستمهای اطلاعات مدیریت

مقدمه :

درمیان سرمایه های یک سازمان اعم از نیروی انسانی، سرمایه های مالی، ماشین آلات و تجهیزات، اطلاعات، باارزشترین آنهاست واین مساله به این دلیل است که تمام امکانات فیزیکی ومحیطی ازطریق اطلاعات توجیه می شونداطلاعات ممکن است بصورت استراتژیکی مورد استفاده قرارگیرد وامتیازات قابل رقابت برای سازمان کسب کند ،یا زمینه های رقابت را بین سازمانها تغییر دهد وامتیازات قابل‌ توجهی   برای سازمان کسب کند یا زمینه های رقابت را بین سازمانها گسترش دهد یا صنایع رامتحول سازد وفرصتهای جدید بازرگانی برای آنها پدید آورد. یک سازمان باید بتواند سیستم اطلاعاتی ایجاد کند که قادرباشد نیازهای اطلاعاتی اکثریت رادردرون سازمان برآورد، سازد.

ومساله مهم در این میان استفاده ی بهتر از این اطلاعات برای مدیریت بهتر می باشد ویکی از قدیمی ترین سیستم ها برای همیاری مدیران در این زمینه سیستم های اطلاعات مدیریت می باشد.

سیستم مجموعه منظمی از عناصر به هم مرتبط می باشد که برای رسیدن به اهداف مشترکی با یکدیگر در تعاملند. در یک نگرش سیستمی، سازمان را می توان یک سیستم تلقی کرد که با دریافت منابع مالی، مواد و منابع انسانی و غیره ضمن انجام فرآیندهای مختلف ولی مرتبط، اهداف مشخصی را تعقیب می نماید. بهره وری سازمانی شامل دو مولفه کارایی و اثربخشی است. یکی به معنی درست کار کردن و دیگری به معنی کار درست کردن                                                                                                                                

مدیران در سطوح مختلف سازمانی شامل مدیران ارشد، میانی و اجرایی با ایفای نقشهای متفاوت اطلاعاتی، تصمیم گیری و تعاملی و بهره گیری صحیح از اطلاعات در پی ارتقاء بهره وری سازمان می باشند..سیستم های اطلاعاتی  با بهره گیری مناسب از داده ها، اطلاعات و دانش مورد موجود در سازمان کلیه کارمندان اعم از مدیران و مجریان را در ایفای نقش مناسب خود یاری می نمایند. به عبارت بهتر چنین سیستمهایی استفاده موثر از فناوری اطلاعات را در سازمان محقق می سازند. برخی از مزایای اینگونه سیستمها عبارتند از:             

 ۱-برقراری ارتباط کارا بین واحدهای سازمانی

۲-افزایش دقت، سرعت و قابلیت عملکرد
 ۳-ارتقای اثربخشی و کارایی (بهره وری سازمان)
 ۴-استفاده برای کاربردهای مدیریتی و غیر مدیریتی

‌ ‌ یک‌ برنامه‌ریزی‌ موثر نیازمند نظم‌ و توان‌ پیش‌بینی‌ مشکلات‌ (تهدیدها) و فرصتها در یک‌ محیط‌ متلاطم‌ و پیچیده‌ و نیز دارابودن‌ قابلیت‌ توسعه‌ استراتژیها و سیاستهایی‌ براساس‌ تکنولوژی‌های‌ اطلاعات‌ است‌ که‌ به‌ سرعت‌ درحال‌تغییرند. 
‌ ‌استفاده‌ از سیستم‌های‌ اطلاعات‌ به‌عنوان‌ یک‌ مزیت‌ رقابتی‌ در درجه‌ دوم‌ اهمیت‌ قرار داده‌ شد. امروزه‌ سیستم‌های‌ اطلاعات‌ به‌عنوان‌ یک‌ ابزار و سلاح‌ استراتژیک‌ اصلی‌ در بسیاری‌ از شرکتها تلقی‌ می‌شود. این‌ مزیت‌ رقابتی‌ نتیجه‌ تشخیص‌ فرصتها و به‌دنبال‌ آن‌ اجرای‌ موثر و سریع‌ تکنولوژی‌های‌ اطلاعات‌ برای‌ بهره‌جویی‌ از این‌ فرصتهاست. 
‌ ‌در بسیاری‌ از شرکتها، سه‌ سطح‌ برای‌ تعریف‌ استراتژی‌ وجود دارد. در بالاترین‌ سطح، استراتژی‌ شرکت‌ خطوطی‌ را که‌ آن‌ شرکت‌ در آن‌ تجارت‌ می‌کند و نحوه‌ تشخیص‌ منابع‌ کلیدی‌ شرکت‌ به‌ هریک‌ از این‌ خطوط‌ را مشخص‌ می‌سازد. در یک‌ اقتصاد متلاطم، هویت‌ یک‌ شرکت‌ و به‌نوبه‌ خود تخصیص‌ منابع، ممکن‌ است‌ طی‌ زمان‌ دستخوش‌ تغییر گردد. سطح‌ دوم‌ استراتژی‌ درارتباط‌ با واحدهای تجاری استراتژیک است‌ که‌ می‌توان‌ یک‌ بخش‌ فرعی‌ یا خط‌ تولید در شرکت‌ باشد. هرگاه‌ استراتژی‌ یک‌ شرکت‌ متحول‌ گردد، منابع‌ تخصیص‌یافته‌ به‌ واحدهای‌ تجاری‌ موجود یا جدید ممکن‌ است‌ تغییر کند. سطح‌ سوم‌ استراتژی، همان‌ استراتژی‌ عملیاتی‌ است. هر زمان‌ یک‌ واحد تجاری‌ استراتژی‌اش‌ تعریف‌ شود، هریک‌ از نواحی‌ عملیاتی‌ در داخل‌ آن‌ واحد بایستی‌ یک‌ سری‌ اعمال‌ را برای‌ پشتیبانی‌ استراتژی‌ مربوطه‌ انجام‌ دهند. از آنجایی‌ که‌ استراتژی‌های‌ عملیاتی‌ گوناگون‌ (مانند استراتژی‌های‌ فروش، استراتژی‌ تحقیق‌ و توسعه، استراتژی‌ ساخت) برای‌ واحدهای‌ تجاری‌ مختلف‌ ممکن‌ است‌ وجود داشته‌ باشد. ظهور یک‌ استراتژی‌ عملیاتی‌ برای‌ بهره‌برداری‌ از منابع‌ و تکنولوژی‌های‌ اطلاعات‌ به‌منظور پشتیبانی‌ از واحدهای‌ تجاری‌ و دیگر استراتژی‌های‌ عملیاتی‌ به‌طور روزافزونی‌ رخ‌ می‌دهد. بیش از هشتاد درصد کار روزانه مدیران صرف اطلاعات می‌شود از جمله دریافت اطلاعات، برقراری ارتباط و استفاده از اطلاعات در طیف وسیعی از امور مختلف. از آنجایی که اطلاعات مبنای تمام فعالیت‌های یک سازمان است، سیستم‌هایی باید وجود داشته باشند که اطلاعات را تولید و مدیریت کنند. هدف چنین سیستم‌هایی ایجاد تضمین در ارائه اطلاعات صحیح و قابل اطمینان در مواقع مورد نیاز و در شکل قابل استفاده است. چنین سیستم‌هایی،سیستم های اطلاعات نامیده شدند

ادامه نوشته